Εγχειρίδιο βλακείας

Τρία μικρά αποπάσματα απ'το βιβλίο του Δ.Χαριτόπουλου "Εγχειρίδιο Βλακείας" που μου έρχεται στο μυαλό μετά από κάθε "πολιτική αναμέτρηση" σαν τη χθεσινή.



Η εξουσία είναι το αφροδισιακό της γελοιότητας.Μια καλή αμερικάνικη κουβέντα λέει πως όποιος θέλει να κυβερνήσει πρέπει πρώτα να τον δεί ψυχίατρος. Η συνάφεια βλακείας και ματαιοδοξίας είναι αναμφισβήτητη. Ο φαφλατάς πολιτικός με τις πόζες και τα κούφια λόγια διόλου δεν ενδιαφέρεται για το αντικείμενο της ομιλίας του,αλλά για το τι εντύπωση θα σχηματίσει γι'αυτόν το ακροατήριο. Η αλήθεια είναι ότι όποιος ανέβει στην σκηνή πρέπει να υποδυθεί, αλλιώς το κοινό θα του γυρίσει την πλάτη: άλλος παίζει φυσαρμόνικα, άλλος χορεύει καταδεκτικά "τοπικούς" χορούς, άλλος κουβαλάει τη θαυματουργή εικόνα στη περιφορά,άλλος φωτογραφίζεται καμαρωτός με τη σκούπα στο χέρι και "κάθε βλάκας έχει ένα σχέδιο για να σώσει τη χώρα". Για το πολιτικό τσίρκο της εποχής την εξήγηση δίνει μιά άλλη (βαριά) αμερικάνικη κουβέντα που ξεκαθαρίζει νέτα σκέτα ποιός πραγματικά είναι το αφεντικό: "αυτοί που έχουν την ιδιοκτησία αυτοί πρέπει να κυβερνάνε και τη χώρα". Που σημαίνει ότι η πλήρης υποταγή της πολιτικής στην οικονομία αφήνει περιθώρια μόνο για πονηρούς, φουσκωμένα άντερα,λιμαδόρους και αερολόγους "άδειες κανάτες,πορδές γεμάτες".


Ο πιό πονηρός βλάκας είναι ο σοβαρός. Το υστερικά τυπικό και λιγόλογο ανθρωπάκι που οχυρώνεται καχύποπτο προς όλους πίσω από ένα προσωπείο σοβαρότητας και σπουδαιότητας. Αυτή η μάρκα πονηρών βουλώνει τρύπες, πάντα κάπου θα διορισθούν πρόεδροι,διοικητές, βιτρίνα για να κάνουν από πίσω τα τσακάλια τη δουλειά τους. Ενας τέτοιος έφτασε να γίνει και πρωθυπουργός, δεν διέθετε καμία έμφυτη κοινωνική επιρροή (λάμψη, ευφυϊα,παράστημα,ευφράδεια), σιχαινόταν τη συνάφεια με τον κόσμο (μετά τις αναγκαστικές χειραψίες είχε στο αυτοκίνητο ένα μπουκαλάκι οινόπνευμα για να απολυμαίνει τα χέρια του) και ήταν τόσο σοβαρός που γινόταν αστείος. Ομως δεν χρειαζόταν να πείσει ο ίδιος για τίποτα, την δουλειά την είχαν αναλάβει εργολαβία τα κανάλια και οι εφημερίδες...και όποτε το επιχειρούσε, το σαθρό και ολίγιστο μέσα του τον εξέθεταν.
Αλησμόνητη είναι η σκηνή του εν λόγω όταν μετά τους σεισμούς του 1999 πήγε με τις κάμερες να επισκεφθεί τους καταυλισμούς των σεισμόπληκτων. Κοίταξε ξινά τα παιδάκια που πλατσούριζαν ξυπόλητα στις λάσπες ανάμεσα στα κοντέινερ και, κάνοντας προσπάθεια να φερθεί ανθρώπινα, τα ρώτησε: "Πού είναι πιο καλά, εδώ ή στο σπίτι?"


Κοινή γνώμη δεν υπάρχει.
Οι απλοί άνθρωποι δεν επιτρέπεται να έχουν δική τους γνώμη.Οι από πάνω τους έχουν αφαιρέσει κάθε δυνατότητα, αλλιώς ποιός θα μπορούσε να κουμαντάρει έναν κόσμο που ο καθένας λέει το κοντό και το μακρύ του. Το αλάλιασμα του πόπολου είναι δουλειά των κομμάτων, αφού "πολιτική είναι η τέχνη να εμποδίζεις τους ανθρώπους να μπλέκονται σε όσα τους αφορούν" (Πώλ Βαλερί), με πανίσχυρους αρωγούς τα ΜΜΕ, που διαχειρίζονται νυχθημερόν φόβους,προκαταλήψεις,στερεότυπα και συνήθειες. Πες πες τα ίδια πράγματα κι ο κόσμος όχι μόνο επηρεάζεται βαθιά,αλλά καταλήγει να τα εγκολπώνεται ως δικές του κρίσεις και πεποιθήσεις. Συμβαίνει πλέον παντού αυτό που είπε ο Μayler:
"την αποβλάκωση του λαού που δεν πέτυχε επί 70 χρόνια η σοβιετική ηγεσία με την καταπίεση, την πέτυχαν τα ΜΜΕ στην Αμερική". Ετσι η Κοινή Γνώμη δεν είναι τίποτα άλλο από μιά "συνήχηση" αδαών, όπως λέγεται στη μουσική η ταυτόχρονη συνύπαρξη πολλών διαφορετικών ήχων (οργάνων) που παράγουν ένα συγκεκριμένο και προσχεδιασμένο άκουσμα. Και φυσικά ένα πρώτης τάξεως ηρεμιστικό των αμνών είναι η φενάκη της ψήφου.
Μόνο που η επιλογή είναι προκαθορισμένη στο δίλημμα: κρύα ή ζεστά σκατά.